Niederländisch Nederlands

Informationen zur niederländischen Sprache und Kultur

Stand der Bearbeitung: 11.5.2004

De schouwburg in Den Haag

Vokabeln: deutsch-niederländisch

Bron:
Boek.
Marian Buijs: De schouwburg in Den Haag bestaat tweehonderd jaar. Koninklijke dame. de Volkskrant, donderdag 22 januari 2004, bijlage blz. 9

Het gebouw zou worden gesloopt, het dreigde in de oorlog te worden verwoest, maar de Koninklijke Schouwburg in Den Haag staat nog steeds. Al tweehonderd jaar. Reden voor een boek, dat een historisch overzicht biedt en inzicht geeft over de Haagse speelstijl. Nooit schreeuwen, nooit een geheven wijsvinger.
Een dame, zo heet het gebouw in Haagse toneelkringen.
De Koninklijke Schouwburg, een statig monument met een juweel van een zaal waar de akoestiek een acteur toestaat om te fluisteren. Hier kon de Haagse stijl ontstaan, beschaafd en vol understatement. Een stijl die perfect aanslot bij de societystukken die decennia lang het Haagse publiek trokken.
De dame wordt deze maand tweehonderd jaar. De schouwburg begon als een nogal krakkemikkig, nooit voltooid paleisje aan het Voorhout. Tijdens de Franse bezetting bood het als kazerne ruimte aan zeshonderd soldaten. Door toedoen van vijf sjieke Haagse burgers werd het daarna omgebouwd tot theater.
Koninklijk heette het pas later. Bij de opening op Koninginnendag in 1804, had de staat 24 aandelen van elk 500 gulden. Maar koning Willem II had een passie voor theater en gaf een vermogen uit aan zangers, acteurs, decors. Zozeer dat zijn opvolger, Willem III, besloot dat het zo niet langer ging. Het gebouw was rijp voor de sloop.
Maar van slopen is het nooit gekomen. Telkens werd het gebouw op het nippertje behouden. Zelfs tijdens de bombardementen in de Tweede Wereldoorlog toen het hele Korte Voorhout werd platgegooid bleef de schouwburg gespaard. Een acteur vertelde later dat een Oostenrijkse officier het dak op klom met een brandspuit om het gebouw te houden.
Het theater is diverse malen verbouwd. De zaal moest groter omdat er meer publiek in moest. Toen moesten er weer minder stoelen in omdat je er ook moest kunnen lopen. En de laatste keer, in 1999, werd het theater verrijkt met een nieuwe, vergrote toneelopening, nieuwe stoelen, een prachtige foyer van Sol Lewitt en nog meer moois.
...
'Het ruikt er nog naar Cor van der Lugt Melsert en Annie van Ees', schreef Wim Kan over zijn geliefde toverhuis. 'Dierbare, lieve, oude, goede, echte shouwburg. Nog steeds niet afgebrand, verbouwd of verknoeid maar gewoon schouwburg gebleven! Echt een theater, met pluche en fluwel, een engelenbak, een beschilderd plafond (wie zou daarvoor op zijn rug hebben gelegen?)'
Er heeft zich hier heel wat afgespeeld. Mozart gaf op deze plek in 1765 een concert toen er nog huizen stonden. In 1978 werd Ko van Dijk in de schouwburg opgebaard, geëscorteerd door zes collega's in stemmige zwarte pakken. In 1942 installeerden de Duitse bezetters hier de Kultuurkamer voor een publiek dat ook zwarte pakken droeg, maar dan van andere snit.
In Den Haag ging je niet naar de schouwburg, maar naar de Comedie. Dus heette het gezelschap dat hier na de oorlog haar intrek nam die Haagse Comedie. Met sterren als Ida Wasserman en Ko van Dijk. Zij waren onderdeel van de stad. Voor de oorlog reed de flamboyante Fie Carelsen er rond om te prijken met haar bont en juwelen, de mysterieuze Else Mauhs, het kindvrouwtje Annie van Ees.
Men dronk geen wijn, maar champagne, at geen mosselen, maar oesters. En genoot van de acteurs. Van Cees Laseur en Paul Steenbergen met hun befaamde Haagse stijl. Nooit nadrukkelijk, nooit aangedikt, altijd net onder de huid. Dat was het heheim. Nooit schreeuwen, nooit de wijsvinger omhoog. Het ging om de intimiteit, om het vermoeden. Menselijk moest het zijn, dicht bij het publiek.
...

woordjeslijst - Vokabelliste

De Koninklijke Schouwburg 1804-2004. Een kleine Haagse Cultuurgeschiedenis. 272 pagina's. 31,95 euro. ISBN 90 5730 273 X

Zurück zum Seitenanfang

Diese Seite ist Teil der Extraseiten.

Über weitere Informationen, die ich auf diese Seite stellen kann, würde ich mich freuen: E-Mail an info@infos-fuer-alle.de. Ik ben ook blij als u mij informatie in het Nederlands stuurt.